Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?

13 lutego 2026, 09:27

Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.



Mało ofiar, większe zło, dużo ofiar, mniejsze zło

14 września 2010, 11:23

Amerykańscy psycholodzy znaleźli potwierdzenie dla słów użytych kiedyś przez Stalina, że pojedyncza śmierć to tragedia, lecz miliony zmarłych to już statystyka. Prof. Loran Nordgren z Kellogg School of Management na Northwestern University i Mary-Hunter Morris z harvardzkiej Szkoły Prawa wyjaśniają, że ludzie oceniają szkodę w oparciu o reakcje emocjonalne i silniej reagują na pojedyncze, możliwe do zidentyfikowania ofiary niż na anonimowy tłum skrzywdzonych.


Jajko w sałatce zwiększa wchłanianie karotenoidów

9 czerwca 2015, 06:19

Dodanie jajka do sałatki z dużą ilością warzyw to skuteczna metoda zwiększenia wchłaniania karotenoidów, czyli rozpuszczalnych w tłuszczach związków, które pomagają zmniejszyć stan zapalny i stres oksydacyjny.


Jeden z najbardziej poszukiwanych gatunków odnaleziony. Pierwsze zdjęcie żywego ryjoskoczka somalijskiego

19 sierpnia 2020, 12:53

Ryjoskoczek somalijski został ponownie odkryty. Ten niewielki owadożerny ssak był ostatnio widziany w 1968 roku i znajdował się na liście „25 najbardziej poszukiwanych zaginionych gatunków” prowadzonej przez Global Wildlife Conservation. Dotychczas z muzealnych zbiorów znanych było 39 osobników, z których część zgromadzono przed setkami lat


Wielkie badania pokazują, jak zwierzęta reagują na obecność ludzi

27 maja 2026, 09:04

Ekolodzy od dziesięcioleci dokumentują, jak fizyczne przekształcanie środowiska – urbanizacja, rolnictwo i infrastruktura transportowa – niszczą siedliska i spychają dzikie gatunki na margines. Jednak obok tego wymiaru istnieje drugi, znacznie trudniejszy do uchwycenia: dynamiczna, zmienna w czasie i przestrzeni obecność samych ludzi i pojazdów. Nowe badania opublikowane w czasopiśmie Science pokazują, że sam fakt naszej obecności w lesie, nawet bez jakiejkolwiek fizycznej ingerencji w środowisko, potrafi głęboko i mierzalnie zmienić zachowanie dzikich zwierząt.


Rozmawiający przez komórkę jak pijak

27 września 2010, 10:55

Fernando Wilson i Jim Stimpson z University of North Texas wyliczyli ile osób zginęło w wypadkach spowodowanych przez kierowców używających w czasie jazdy telefonu komórkowego.


Morfina

Zidentyfikowano 'gen morfiny'

26 czerwca 2015, 12:30

Udało się zidentyfikować gen, dzięki któremu mak lekarski wytwarza morfinę. Odkrycie daje nadzieję na pozyskiwanie tego środka bez potrzeby hodowania maku


Izoflawony sojowe wspomagają terapię kostniakomięsaka

24 września 2020, 05:04

Amerykańskie specjalistki wykorzystały związki z soi, by wspomóc terapię kostniakomięsaka, nowotworu występującego głównie u dzieci i młodych dorosłych. Wyniki ich badań ukazały się w piśmie Acta Biomaterialia.


Jak mikrobiom jelit przyczynia się do rozwoju alzheimera

18 sierpnia 2026, 08:43

Mamy coraz więcej dowodów wskazujących, że mikrobiom jelit wpływa na procesy zachodzące w mózgu. W tym i na rozwój choroby Alzheimera. Veibhav Vemuganti, Jea Woo Kang, Barbara B. Bendlin i Federico E. Rey z University of Wisconsin-Madison oraz ich zespół, w skład którego wchodzili też naukowcy z UCLA czy Uniwersytetu w Göteborgu, opublikowali badania, których wyniki wskazują, że winowajcą jest propionian imidazolu (ImP), metabolit wytwarzany przez bakterie podczas beztlenowego rozkładu histydyny.


Nanocząstki z RNA - doustny sposób na zapalenie jelit

12 października 2010, 08:36

Jak doprowadzić krótkie nici RNA do określonych komórek? Naukowcy z Georgia Institute of Technology i Emory University opisali właśnie metodę enkapsulacji fragmentów kwasu rybonukleinowego w nanocząstkach tioketonowych.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy